सूचना प्रविधिको ‘हब’ बनाउने तयारी

नेपाललाई सूचना प्रविधिको अन्तर्राष्ट्रिय ‘हब’ बनाउन नेपाल सरकार अग्रसर रहेको छ । सूचना प्रविधिसम्बन्धी सेवा निर्यातलाई प्रवर्धन गर्न सूचना प्रविधि उद्योग र ‘स्टार्टअप’ लाई एकै थलोबाट सञ्चालन गर्ने गरी नेपाललाई सूचना प्रविधिको अन्तर्राष्ट्रिय ‘हब’ बनाउने तयारीमा नेपाल सरकार लागेको हो ।

विश्वस्तरमा भएका एआई, क्लाउड कम्प्युटिङ, आइओटी, ब्लकचेन जस्ता नयाँ तथा परिवर्तनकारी प्रविधिको विकास र विस्तारबाट नेपालले कसरी लाभ लिन सकिन्छ भनेर सरकार आवश्यक तयारीमा जुटेको बताइएको छ । आगामी रणनीतिका रूपमा प्रविधि र प्रणालीको सुरक्षित तथा जबाफदेही प्रयोग एवं डिजिटल इकोसिस्टम निर्माणलाई सरकारले प्राथमिकतामा राखेको छ ।

सूचना प्रविधि सेवा निर्यात क्षेत्रमा क्रियाशील रहेकाले नेपालमा दक्ष जनशक्तिको अभाव नभएको सरकारको दाबी छ । नेपालमा बढ्दै गइरहेको सूचना प्रविधिसम्बन्धी सेवा निर्यातलाई प्रवर्धन गर्न सूचना प्रविधि उद्योग र ‘स्टार्टअप’ लाई एकै थलोबाट सञ्चालन गर्ने गरी आवश्यक पूर्वाधारको अभाव रहेकाले चाँडोभन्दा चाँडो आइटी हबको विकास गर्नु जरुरी रहेको लगानी सम्मेलनमा सञ्चार तथा सूचना प्रविधिमन्त्री रेखा शर्माले बताउनुभयो ।

नेपाल सरकारले सूचना प्रविधिको क्षेत्रमा लगानी सम्मेलनमार्फत डाटा सेन्टर, आइटी र टेक्नोपार्क, कम्प्युटर हार्डवेयर एसेम्बली प्लान्ट, आइसिटी ट्रेनिङ सेन्टर, डिजिटल सर्भिस सेन्टर, स्मार्ट फोन म्यानुफ्याक्चर तथा एसेम्बली प्लान्ट, इन्कुवेसन सेन्टर र फिल्म सिटी गरी महìवपूर्ण आठ वटा परियोजना अघि सारेको थियो । ‘डाटा सेन्टर’ निर्माण तथा सञ्चालनको परियोजनामा नेपालको बिएलसी ग्रुप र भारतको योट्टा डाटा सर्भिसेजले सहकार्य गर्ने सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका छन् ।

अर्थमन्त्री वर्षमान पुनका अनुसार नेपालबाट आगामी पाँच वर्षमा मात्रै पाँच खर्ब रुपियाँको सफ्टवेयर निर्यात गर्न सक्ने अवस्था छ । गत चैतमा बसेको अर्थ समिति बैठकमा उहाँले विदेश पलायन हुने युवा जनशक्ति रोक्न सूचना प्रविधि (आइटी) क्षेत्रलाई बजेटको सिद्धान्त र प्राथमिकतामा महìवसाथ आगामी आर्थिक वर्ष २०८१÷८२ को बजेटमा समेटेको बताउनुभएको छ ।