स्थानीय सरोकार: विकास निर्माण, संवृद्धि र पुन: निर्माणमा स्थानीय सरकारको बलियो आधार भन्ने नाराका साथ प्रशारण भएको स्थानीय सरोकार रेडियो आहा 104.5MHz द्वारा प्रसारित “स्थानीय सरोकार” अन्तरकृयात्मक कार्यक्रमको अतिथि इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाका अध्यक्ष देवकृष्ण पुडासैनी वस्ती हुनुहुन्थयो।
पछिल्लो समय
भिमसेनथापा गाउँपालिकाले के कस्तो काम गर्दै आएको छ त ? संमग्र गाउँपालिकाहरुको हक हितका लागी के कस्ता
कामहरु भैरहेका छन् ? त्यसै गरी भिमसेनथापा गाउँपालिकाले आर्थिक बर्ष २०८०/०८१ को
स्थानीय तह संस्थागत क्षमता स्वमूल्याङ्क्कन (लिजा), स्थानीय तह वित्तीय सुशासन जोखिम मूल्याङ्कन
(एफआरे) र महालेखा परीक्षकको बासट्ठिऔँ वार्षिक प्रतिवेदन, २०८२ अनुसूची २१ को (१)। (२) र (३) अनुरुप कस्तो
नतिजा ल्याउन सफल भयो ?
संघ र गाउँपालिका बिचको समन्वय भूमिका, समस्या र चुनौतीहरु के-के छ त ? यिनै बिषयका
पेरीफेरीमा रहेर रेडियो आहा रेडियो आहा
१४.५ MHZ द्वारा प्रसारित “स्थानीय सरोकार” अन्तरकृयात्मक कार्यक्रम भएको थियो ।
नेपालमा स्थानीय शासन प्रणाली सुदृढीकरणका लागि गाउँपालिकाहरूको भूमिका निर्णायक बन्दै गएको छ। संघीय शासन व्यवस्थाको कार्यान्वयनपछि गाउँपालिकाहरूले स्थानीय विकास, सेवा वितरण, सुशासन र नागरिक सहभागितालाई बलियो बनाउने दिशामा उल्लेखनीय काम गर्दै आएका छन्।
स्थानीय सरकार जनताको दैनन्दिन जीवनसँग प्रत्यक्ष जोडिएको
शासन प्रणाली हो। संघीयताको अभ्याससँगै गाउँपालिका तहमा विकास, सेवा प्रवाह र जवाफदेहिताको अपेक्षा बढ्दो छ। यही
सन्दर्भमा इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाका अध्यक्षसँग गरिएको विशेष कुराकानीले स्थानीय
सरोकार, उपलब्धि र चुनौतीलाई
नजिकबाट बुझ्ने अवसर दिएको छ।
अध्यक्षका अनुसार इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाको प्राथमिकता आधारभूत
सेवा सुदृढीकरण हो। सडक, खानेपानी, स्वास्थ्य र शिक्षा जस्ता क्षेत्रमा सीमित
स्रोतका बाबजुद पनि चरणबद्ध रूपमा सुधार ल्याउने प्रयास भइरहेको छ। विशेषगरी
दुर्गम बस्तीहरूलाई केन्द्रमा राखेर योजना बनाइएको बताउँदै उनले “समावेशी विकास नै हाम्रो मुख्य लक्ष्य हो” भने।
स्वास्थ्य र शिक्षा तर्फ उल्लेखनीय काम भएका छन्। आधारभूत स्वास्थ्य
केन्द्रहरूको सेवा विस्तार, नियमित स्वास्थ्य शिविर र विद्यालयमा भौतिक तथा शैक्षिक
सुधारलाई निरन्तरता दिइएको छ। यद्यपि दक्ष जनशक्ति अभाव र बजेट सीमितता अझै
चुनौतीका रूपमा रहेको अध्यक्षको स्वीकारोक्ति छ।
कृषि र स्थानीय अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाउन पालिकाले
व्यावसायिक खेती, सहकारी सुदृढीकरण र स्थानीय उत्पादनको बजारीकरणमा जोड दिएको
छ। इन्द्रसरोवर क्षेत्रको भौगोलिक विशेषतालाई उपयोग गर्दै पर्यटन प्रवर्द्धनको
सम्भावनासमेत खोजिँदैछ। यसका लागि निजी क्षेत्र र समुदायसँग सहकार्य अपरिहार्य
रहेको अध्यक्षको धारणा छ।
सुशासन र पारदर्शिताबारे अध्यक्षले जनप्रतिनिधि र कर्मचारीको
जवाफदेहिता बढाउन डिजिटल अभिलेख, सार्वजनिक सुनुवाइ र सामाजिक लेखापरीक्षणलाई
प्रभावकारी बनाइँदै आएको बताए। “जनताले अनुभूति गर्ने सेवा नै हाम्रो सफलता हो,” उनले जोड दिए।
दृष्टिकोणबाट हेर्दा, इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाले सीमित साधनबीच पनि
स्पष्ट प्राथमिकता तय गरेर अघि बढ्ने प्रयास गरिरहेको देखिन्छ। तर दीगो विकासका
लागि दीर्घकालीन योजना, स्थानीय युवाको सहभागिता र अन्तरसरकारी समन्वय अझ सुदृढ गर्न
आवश्यक छ। जनअपेक्षा उच्च छ; त्यसलाई सम्बोधन गर्न निरन्तर संवाद, पारदर्शिता र परिणाममुखी कार्यान्वयन अपरिहार्य
छ।
स्थानीय सरकारको सफलता अन्ततः जनताको जीवनस्तरमा देखिने
सुधारसँग जोडिन्छ। इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाले लिएको दिशा सही होस्, कार्यान्वयन अझ प्रभावकारी बनोस्—यही कामना।
पुरा कार्यक्रम; स्थानीय सरोकार
अन्तरकृयात्मक कार्यक्रम रेडियोआहा 104.5 MHz,
www.radioaaha.com सामाजिक सञ्जाल फेसबुकर/रेडियोआहा, टिकटक
एवम् हाम्रो पात्रो एप्लिकेसनमा लगिन गरी संसारभर एकै साथ सुन्न सकिन्छ ।
